Jeziora www.szlakiempodrozy.pl

Największe jeziora Serbii

Trzy jeziora na terenie Serbii zasługują na szczególna uwagę. Podczas gdy jeziora Vlasina i Perućac swą sławę zawdzięczają głównie hydroenergetycznego, o tyle akwen Ečka jest już rajem dla wędkarzy.

Jezioro Vlasina

Sztuczny akwen niedaleko granicy z Bułgarią zaczął się tworzyć w 1947 r. Wówczas to miejscowe torfowisko, wykształcone już w XVII w. i zwane błotem Własina (Własińsko blato) odgrodzono zaporą. Wkrótce obszar zalała woda z okolicznych cieków wodnych, głównie rzeki Własiny, ale też Jermy, Božički i innych cieków wraz z ich licznymi dopływami.

W 1946 r. jezioro postanowiono wykorzystać do wytwarzania energii elektrycznej. Tak w północno-zachodniej część jeziora zbudowano tamę, będącą de facto nasypem pokrytym betonem. 9 kwietnia 1949 r. pusty dół zaczęto wypełniać wodą. Wkrótce uruchomiono hydroelektrownię o mocy 125 MWh. Budowę kompleksu energetycznego zakończono 1958, kiedy stanęły cztery elektrownie.

Serbskie jezioro Vlasina www.szlakiempodrozy.pl

Jezioro Vlasina; źródło: Flickr

Położone jest na wysokości 1211 m n.p.m. jezioro zajmuje dziś 16 km2 powierzchni. Woda rozlała się tu obszarze tworzącym trójkąt o bokach mniej więcej 10,5 na 3,5 km. Przeciętna głębokość sięga tutaj 10,3 m. Ale najniżej położony punkt akwenu znajduje się 34 m pod lustrem wody. Objętość wypełniającej je wody to 0,165 km3.

Latem temperatura wody oscyluje wokół 21–23° C. Zimą akwen zamarza, a wytwarzająca się skorupa lodowa miejscami ma nawet 3 m grubości.”

Jak pokrótce można scharakteryzować akwen? Istotnie, brzeg po wschodniej części jeziora jest dość poszarpany. W rezultacie znaleźć tam można dwie: zatoki: Biljanina oraz Zaliną Murin. Po południowej stronie występują bagna i torfowiska.

Jezioro Vlasina wypełniają też wyspy – głównie dwie stałe: Dugi del i Stratorija. Prócz nich w 1948 r. zaczęły się tworzyć miniaturowe wyspy, które zmieniają swe położenie w tracie pływów. Dziś można się ich doliczyć 30; tworzą się w momencie oderwania się torfu od podłoża. Dziś tworzą miejsca w których żerują ryby.

Oczywiście w obrębie jeziora znaleźć można dwie gminy: większą 11,5 tyś Surdulic oraz wioskę Crna Trava, zamieszkaną przez ok. 1600 osób. Jak się okazuje, woda z jeziora służy nie tylko im. Wykorzystywana jest do produkcji pitnej owy butelkowej Vlasinska Rosa wytwarzanej przez fabrykę Vlasinka.

Jezioro Vlasina w Serbii www.szlakiempodrozy.plJezioro Vlasina; źródło: Flickr

W wodzie żyje ok. 850 gatunków roślin. Sporo jest także zwierząt, w tym endemicznych. M.in.180 gatunków kręgowców oraz bardzo rzadkie na terenie Serbii rodzaje ssaków, gadów i płazów. Kilka lat temu jezioro wypełniało także 16 odmian ryb, w tym: pstrągi, okonie, węgorze, trocie, karasie, karpie, amury. Niestety degradacja środowiska spowodowana nierozsądnym zachowaniem ludzi, sprawiła, że obecnie okazy znacznie się przetrzebiły.

Latem 2018 r. w jeziorze zanotowano rekordowo niski poziom wody. Spowodowane było to spuszczeniem wody przez elektrownię, w trakcie remontu blogów energetycznych. Poziom wody spadł wówczas do zaledwie 5 m.

Jeziora Vlasina, stanowiące cel turystów działa kilka hoteli oferujących w sumie 300 miejsc noclegowych.

Jezioro Perućac

Co łączy Vlasinę z jeziorem Perućac? Na pierwszy rzut oka, sposób powstania. Jak w przypadku innych sztucznych jezior również i powstanie tego akwenu ma swe korzenie w chęci uzyskania z niego energii elektrycznej. Był 1966 r. kiedy władze postanowiły stworzyć sztuczny zlew, spiętrzając rzekę Drina i kierując jej nurt do elektrowni Bajina Bašta. Tama sięgająca 93 m wysokości pozwoliła stworzyć zbiornik gromadzący 340 mln m3 wody.

Ale to niejedyny punkt styczny. Wpatrując się w mapę Serbii zauważyć można, że obydwa położone są niedaleko granic państwa. Podczas gdy w przypadku akwenu Vlasina do przejścia granicznego jest jeszcze ok 20 km, o tyle Perućac stricte rozdziela Serbię od Bośni i Hercegowiny. Przy czym jedynie 30% jego pow. leży w granicach pierwszego z wymienionych państw.

W 2001 r. w pobliżu jeziora odnaleziono masowy grób z 48 ciałami ofiar Albańczyków z Kosowa, zamordowanych przez Serbów w trakcie pamiętnej wojny na Bałkanach.”

Zalew rozciaga się na na wys. 290 m n.p.m. W związkuze swym położeniem Perućac wzięło swą nazwę od jednej z pobliskichn wiosek. Prace nad stworzeniem akwenu trwały od 1961 r., a jego zalanie nastąpiło dokładnie 27 listopada 1966 r.

Obecnie z racji tego, że woda rozlewa się na obszarze kanionów, jego szerokość jest zmienna i wynosi od 34 do nawet 100 m. W maksymalnym punkcie ciągnie się 58 km. Zajmujący pow. 12,4 km2 akwen jest popularnym miejscem zjeżdżania się latem wczasowiczów. Odbywają się tu także doroczne regaty. W wodzie sięgającej głębokości od 60 do 80 m żyje kilka gatunków ryb m.in. sumy i liny.

Jezioro Perućac i jego tama - Serbia www.szlakiempodrozy.plJezioro Perućac Serbia; źródło: Wikipedia

Jezioro rybne Ečka

Znajduje się w rejonie Banat w regionie Wojwodina, będąc największym stawem rybnym na trenie Serbii. Zaczęło się wykształcać u progu XVI w. z podmokłych terenów rzek Begej i Tamiš, nieopodal ich ujścia do Cisy.

Gdy nad terenem władze objęło królestwo Austro-Węgier okolice jeziora postawiono poddać swoistej obróbce. Innymimsłowy, zaczęła się regulacja, skutkująca powstaniem sztucznego kanału. Ten jednak latami stał zaniedbany. Dopiero w 1900 r. dostał nowe życie, za sprawą projektu budowy zapór i śluz. A skąd nazwa akwenu? Ano od większej wioski Ečka zajmującej północny brzeg.

Jezioro Ečka Servbia www.szlakiempodrozy.plJezioro rybne Ečka; źródło: Wikipedia

De facto składa się ze swoistego systemu mniejszych jezior, które postanowiono oddzielić usypaną ziemię. W jego skald wchodzą:

  • Belo
  • Koča
  • Mika
  • Joca

Jeżeli, by zsumować owe cztery części jezioro ma 5,42 km2. W związku z tym jest trzecim pod względem wielkości jeziorem kraju. Służy również hodowaniu ryb, których rocznie odławia się tu 6 tys ton.

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *