Bandżul Gambia www.szlakiempodrozy.pl

Bandżul – surowa Gambia w pełnej krasie

Niewiele jest stolic na świecie, które są tak nam nieznane, i które tak odbiegają od obiegowej opinii o najważniejszych miastach danych krajów świata. Bez wątpienia Bandżul, dla niejednego stanowi miejsce, które trudno skojarzyć z… czymkolwiek.

A szkoda, bo choć trudno w przypadku tego miasta mówić, jako o turystycznym ośrodku, to jednak przy kilku miejscach warto się tu zatrzymać. Co ciekawe mimo tego, iż jest stolica Gambii, wcale nie jest największym ośrodkiem miejskim tego afrykańskiego kraju. Co więcej w taj ujętym zestawieniu nie mieści się nawet w pierwszej trójce.

Śmiało można powiedzieć, że Bandżul na swoje centrum przy pl. 22 lipca, z którego odchodzą na południe odchodzą najważniejsze arterie. Tymi są bez wątpienia Russel St. prowadząca do Albert Market, czy też St.West of the October wiodąca do starej części miasta. Ciągnąca się od placu ul 22 lipca przeobraża się w główna drogę wiodą do Łuku 22 (Arch 22), Ten postawiono w celu upamiętnienia zamachu stanu, po którym odsunięto rządzącego niemal ćwierć wieku prezydenta Jawarę, a do władzy doszedł demokrata Yahya Jammeh. Wysoka na 35 m brama to jeden z symboli nie tylko Bandżulu, ale i całej Gambii. Co ciekawe projekt wykonał Gambijczyk, ale to Senegalczyk Pierre Goudiaby, planując jego kształt oparł pomysł na wzniesieniu ośmiu kolumn. W tworząc trzy kondygnacje obiekcie nie zaniedbano także typowych ułatwień dla zwiedzających,stąd na ostatnie piętra dostać się można nie tylko schodami, ale i windami.

Łuk 22 Bandżul Gambia - Arch Banjul www.szlakiempodrozy.plŁuk 22; źródło: Flickr

Panorama z punktu widokowego Arch 22 na Bandżul www.szlakiempodrozy.plPanorama z punktu widokowego Arch 22 na Bandżul; źródło: Flickr

Swoją drogą, miasto założone w 1816 r. przez kpt Alexandra Granta początkowo nosiło nazwę Bathurst, czerpiąc od nazwiska Henrego Bathursta – sekretarza brytyjskich kolonii i bohatera w bitwie pod Waterloo. Powstało w miejscu strategicznym, na Wyspie Bandżul, którą oblewają wody rzeki Gambia wpływające zaraz do Atlantyku. Jednak podczas gdy większość portów morskich została zbudowana w celu ułatwienia handlu niewolnikami, Bandżul został założony jako baza operacyjna, z której można było zapobiec ruchowi ludzi na morzu, po tym, jak brytyjska ustawa o zniesieniu zakazała handlu niewolnikami.

Gdy w 1965 r. Gambia uzyskała niepodległość, ówczesne Bathurst zostało stolicą kraju, a w 1973 r. zmieniono nazwę miasta na Bandżul oznaczającego w mowie mandinka – bambus.”

Istotnym obiektem, ze względów zdrowotnych jest na mapie Bandżulu Independence Drive Dlaczego? Z uwagi na dwie placówki medyczne. Po Royal Victoria Teaching Hospital, co ciekawe prowadzone są… wycieczki, mające przybliżyć historię tego, z jaka waga traktuje się w kraju kwestie zdrowotne. Zapoznać się można z programem szkolenia lekarzy, zwłaszcza tak popularniej w Afryce malarii.

Sąsiadujący z nim Mały Szpital Kliniczny im. Edwarda Franciszka, stanowi… największy szpital w Gambii. Działalość posiadającej dziś 540 łóżek dla pacjentów lecznicy ściśle związana jest z przybyciem angielskich kolonistów, którzy w 1853 r. założyli ów szpital.

Muzeum Narodowe Bandżul Gambia www.szlakiempodrozy.plMuzeum Narodowe Bandżul Gambia; źródło: Wikipedia

Stare Miasto w Bandżulu pełne jest kolonialnej zabudowy. Od początku cechował je regularny wzór wytyczonych ulic, przy których brytyjscy koloniści zaczęli wznosić charakterystyczne dla siebie wiktoriańskie zabudowania. To tu mieści się Muzeum Narodowe i urzędy. W placówce muzealnej roi się od dokumentów, starych map i fotografii. W zbiorach placówki znaleźć można obiekty sięgające czasów prehistorycznych. Jest także dział poświęcony historii naturalnej. Tworząc muzeum w 1985 r. kierowano się przede wszystkim chęcią zebrania i poddania skrupulatnemu odnowieniu historycznych elementów konserwacja artefaktów. Zbiory rozłożono tematycznie na trzech piętrach. I tak prezentowane są:

  • historia miasta
  • muzyczne dziedzictwo okolicy, z instrumentami
  • znaleziska archeologiczne nie tylko z terenów Gambii, ale całej Afryki Zachodniej

Muzeum zajmuje dawny gmach „Bathurst Club”, kolonialny budynek z l. 20 XX w.

Codzienność w Bandżulu www.szlakiempodrozy.plCodzienność w Bandżulu; źródło: Flickr

Pozory mylą, czy nowoczesny Bandżul

Mijając luksusowe rezydencje, drogie samochody na ulicach i wyzierają z każdej strony billboardy ma się wrażenie, jakby trafiło się w zupełnie inne miejsce. Słowem: NOWOCZESNOŚĆ! A 50 lat temu nie było nawet porządnego szpitala! Zaś dróg, w zajmującym 12 km2 Bandżulu nie było w ogóle.

I warto o tym pamiętać, zapisując w pamięci także konkretny adres – Liberation Avenue! To właśnie tu znaleźć można Albert Market, szczególnie polecany tym, który za wszelką cenę szukają lokalnego kolorytu. Pełen pamiątek, które można nabyć nawet w barterowej wymianie, kusi zwłaszcza możliwością poznania „lokalsów” okupujących uliczki, które z nowością i porządkiem nie mają wiele wspólnego. Mimo to jest najlepszym miejscem do robienia zakupów w Bandżulu. Ten widok jest oszałamiający!

Lokalny koloryt na targu w Bandżulu stolicy Gambii www.szlakiempodrozy.plLokalny koloryt na targu w Bandżulu; źródło: Flickr

Główne wejście prowadzi do królestwa straganów z tkaninami, butami, artykułami gospodarstwa domowego i elektrycznymi. Sporą popularnością cieszą się owoce i warzywa. Niezwykle smutnym okresem był ten zapoczątkowany pewnym dniem w 1986 r, kiedy to zajął się ogniem. Odbudowany, do dziś jest jednym z najciekawszych elementów miasta. A jego nazwa? Oczywiście nawiązuje do brytyjskiego księcia Alberta, małżonka królowej Wiktorii.

Malkontenci uważają, iż prócz charakterystycznego gwaru i miksu kolorów ma do zaoferowania „wybuchową mieszkankę”zapachów, co równa się ni mniej, ni więcej, jak… mięsno-rybnym smrodem.

Albert Market Bandżul Gambia www.szlakiempodrozy.plAlbert Market Bandżul; źródło: Flickr

Ryby na Albert Market w Bandżulu www.szlakiempodrozy.plRyby na Albert Market w Bandżulu; źródło: Flickr

Na końcu ulicy, oddalając się od stoisk dojść można z głównym gambijskim portem morskim, gdzie na rzece chwieją się statki i barki. Zazwyczaj na drodze do niego widać ciągnący się sznur ciężarówek.

Wchodząc w gąszcz uliczek Bandżulu nie sposób nie trafić pod katedrę Wniebowzięcia NMP. Ruszające w 1913 r., na rogu dzisiejszych West. Davidson Caroll St. z Daniel Goddard St, prace budowlane pozwoliły w trzy lata zbudować całkiem okazałą świątynię katolicką. Będąca się siedzibą diecezji trafiła na czołówki mediów za sprawią wizyty papieża Jana Pawła II w 1992 r.

Katedra Wniebowzięcia NMP - Bandżul Gambia www.szlakiempodrozy.plKatedra Wniebowzięcia NMP – Bandżul Gambia; źródło: Wikipedia

Bank Centralny w Bandżulu Gambia www.szlakiempodrozy.plBank Centralny w Bandżulu; źródło: Wikipedia

Kolejna przecznica, kolejny, element, który śmiało uznać można za sedno miasta. Gmach Banku Narodowego Gambii na 1/2 Ecowas Avenue, niby w niczym nie przypomina okazałych, znanych nam z europy szklanych wieżowców. A jednak, swa powaga sprawia, że łatwo go zapamiętać.

Pierwszymi ludźmi ze Starego Kontynentu byli tu Portugalczycy. Ale jest i “polski wątek”. Okazuje się że w w XVII stuleciu, cała wyspa była w posiadaniu Księstwa Kurlandii,stanowiącego wówczas lenni RP. Zbudowany wówczas tzw. posterunek handlowy “Fort Bayona” zamknięto wraz z opuszczeniem tych ziem przez kolonizatorów z Kurlandii. Wreszcie wzrok na wyspę skierowali Brytyjczycy wznosząc tu w 1816 r. swój fort, z którego wykształcił się dzisiejszy Bandżul.”

Zachodnia część miasta

Główne urzędy uiszczono w zachodniej części Bandżulu. Choćby New Assembly Building – siedziba gambijskiego parlamentu, w kształcie podkowy. Jego budowa była możliwa wyłącznie dzięki… pożyczce jaką udzieliły Gambii władze Indii.

Ekspresowy fotograf - Bandzul Gambia www.szlakiempodrozy.plEkspresowy fotograf – Bandżul Gambia; źródło: Flickr

Jakby tego było mało, obok rzucić można okiem na główny meczet miejski, poświęcony królowi King Fahadowi. Pnące się w górę ośmiokątne minarety stanowią doskonały punkt orientacyjny w miasta. Był 1988 r. kiedy postanowiono zastąpić wysłużona już świątynię, zbudowana jeszcze w 1930 r. nową bryłą. Stanowiący główne miejsce modłów wyznawców islamu, pomieścić może podczas maks. 6 tyś wiernych.

A skoro już mowa o muzułmanach… Rdzenna społeczność korzysta zaś z Muzułmańskiej Szkoły Średniej, która wykształciła się z działającej od 1966 r. madrasy. Oficjalna zmiana charakteru szkoły nastąpiła po kolejnych 9 latach. Jej absolwentami byli m.in. Adama Barrow, później pełniący funkcję Prezydenta kraju, oraz Lamin Kaba Bajo – pierwotnie polityk, z czasem prezes piłkarskiej federacji Gambii.

Mam foto: Panorama Bandżulu w Gambii + podpis: Panorama Bandżulu w Gambii; źródło: Pixabay

Inne ciekawe miejsca w Bandżulu

O tym, że władze Gambii nie pozostawiają swoich krajanów samym sobie świadczą działające w Bandżulu instytucje. Jedną z nich jest Centrum Edukacji i Umiejętności św. Józefa (St Joseph Adult Education & Skills Center). Zajmująca budynek zbudowany przez portugalskich kolonistów organizacja zajmuje się prowadzeniem szkoleń dla kobiet, które od dawna znajdują się w nieciekawej sytuacji materialnej. Odwiedzając placówkę zagłębić się można w tajnikach szycia i rzemiosła, oraz zakupić produkowane na miejscu przedmioty, głównie haftowane torebki, ubranka dla dzieci.

Co zaś robią w mieście miłośnicy sportu. Ano chadzają na mecze piłkarskie rozgrywane na stadionie króla Jerzego V (King George V Stadium). Co ciekawe mogący pomieścić 3 tyś widzów obiekt, cjoć nie pełni roli najważniejszego obiektu sportowego w kraju, służy jednak aż trzem klubom z miasta: GAMTEL Bandżul, Real Bandżul i Young Africans FC.

Położone na wyspie miasto nigdy nie miało możliwości rozwijania się przez zajmowanie coraz większej połaci terenu, choć akurat na jakość plaż nie można tu narzekać.”

Tych, których kopanie piłki nie zachwyca, zainteresuje może fakt, iż Bandżul stanowi metę interesującego wyścigu charytatywnego Plymouth-Bandżul Challange. De facto zawody bardziej można porównać do wyzwania, z jakim mierzą się kierowcy, niż klasycznego wyścigu. Po raz pierwszy do Badżulu uczestnicy zawitali w 2005 r. Jego trasa w wielu miejscach pokrywa się ze słynnym rajdem Dakar. Ci ciekawe uczestnicy jeżdżą samochodami o bardzo małej wartości i nie jest im udzielana żadna pomoc z zewnątrz.

Jako że jedyną przeprawą łączącą Bandżul z kontynentem jest most Denton, warto się i na nim zatrzymać Służący kierowcom od 1986 r. z bliska ma okazję obejrzeć każdy.

Jedna z ulic w mieście Bandżul www.szlakiempodrozy.plJedna z ulic w mieście Bandżul; źródło: Flickr

Na zapleczu sklepu - Bandżul Gambia www.szlakiempodrozy.plNa zapleczu sklepu – Bandżul Gambia; źródło: Flickr

Transport w Bandżulu

Miejscowy terminal promowy obsługuje kursy z Bandżulu do Barry. Przewożą tez samochody, ale liczba miejsc na nie jest dość mała.

Autobusy w Gambii obsługuje państwa spółka „Gambia Public Trensport Corporations”.Większość floty samochodowej jest jednak w nie najlepszym stanie.

Po mieście krążą też taksówki, zarówno miejskie, jak i prywatne

Port lotniczy Bandżul – największy tego typu obiekt w kraju; lotnisko odprawia rocznie 310 tys pasażerów. Otwarte w 1977 r.

 

5 1 vote
Article Rating
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments